Montessori w twoim domu

with Brak komentarzy

Nie pamiętam dokładnie kiedy i jak zaczęła się nasza droga montessoriańska. Zapewne gdzieś usłyszałam o tej metodzie i zaintrygowana chcąc zrozumieć o co w niej chodzi zaczęłam czytać blogi, artykuły i książki. Pamiętam jednak że, im więcej czytałam tym bardziej czułam, że jest to świetna metoda wspierania rozwoju dziecka i w ogóle styl życia. Bardzo intuicyjna i oparta na relacji z dzieckiem, kształtująca samodzielność. Czyli to na czym bardzo mi zależało odkąd pojawiła się nasza córeczka. Zauważyłam również, że idea ta ma dużo wspólnego z koncepcją masażu dziecka. Od razu się w nią zagłębiłam i dość szybko podjęłam decyzję o zaproponowaniu jej córce. Czułam w głębi serca, że ta metoda, idea, filozofia czy jakkolwiek można ją nazwać, jest dla nas.

 

 

 

CZYM JEST MONTESSORI?

Twórczynią Montessori była Maria Montessori. Była niezwykłą kobietą, pierwszą kobietą lekarzem we Włoszech, która całe swoje dorosłe życie poświęciła pracy z dzieckiem. Ukończyła psychiatrię i swoją pracę zaczęła od asystowania w klinice psychiatrycznej opiekując się dziećmi niepełnosprawnymi umysłowo, pozostawionymi bez opieki. Pracując z dziećmi różnych ras, narodowości, o różnym statusie materialnym i różnym stopniu inteligencji zauważyła, że mają one wewnętrzną siłę, która pcha ich do własnego rozwoju. Obserwując dzieci, zauważyła, że stwarzając odpowiednie warunki oraz metody pracy z nimi można otrzymać dużo lepsze wyniki niż pracując z dzieckiem zdrowym.

Maria Montessori

Źródło zdjęcia: https://en.wikipedia.org/wiki/Maria_Montessori

 

”Nie jest prawdą, że ja stworzyłam Metodę Montessori. Uczyłam się dziecka. Wzięłam to, co mi dziecko przekazało i wyraziłam to. Tak powstała metoda zwana metodą Montessori.”

                                                                                                                     Maria Montessori

 

Ważnym aspektem pedagogiki Montessori jest „pomóż mi to zrobić samemu”. Maria Montessori wierzyła, że dziecko uczy się samodzielnie ale wtedy kiedy jest na to gotowe. Każde dziecko jest inne i będzie rozwijało swoje kompetencje i umiejętności w innym czasie. Dlatego tak ważne jest indywidualne podejście do dziecka, pełne szacunku dla jego możliwości i zdolności.

 

PODEJŚCIE DO DZIECKA WG MONTESSORI

Kiedyś postrzegałam zabawę dziecka jako bezsensowną i nieistotną. Kiedy poznałam Metodę Montessori zrozumiałam, że zabawa to praca dla dziecka. Jest czymś bardzo ważnym i pięknym – w ten sposób nasza pociecha odkrywa i uczy się świata. Należy zatem pomagać jeśli dziecko tego potrzebuje i nie ingerować, kiedy jest to niepotrzebne.
Jak to zrobić?
  1. OBSERWACJA – tak jak w masażu dziecka tak i w metodzie Montessori bardzo istotna jest obserwacja. Czyli stanie obok dziecka i szczera chęć poznania go, odkrycia jego pasji, zainteresowań i potrzeb.
  2. NIEPRZERYWANIE – kiedy przerywamy dziecku zabawę, mówimy do niego, komentujemy co robi zaburzamy jego naturalny sposób nauki i rozwoju. Należy szanować i doceniać pracę i wysiłek dziecka. Zastanówmy się jakbyśmy się czuli kiedy czytając książkę osoba obok zaczęła mówić i wrażać swoje opinie na temat tej książki.
  3. SAMODZIELNOŚĆ – to wiara w to, że dziecko sobie poradzi, a jeśli czegoś nie potrafi to naszą rolą jest mu pomóc ale nie wyręczać. Czasami moja córka, ma problem z założeniem spodni po skorzystaniu z toalety. Dlatego w takiej sytuacji pomagałam odwinąć podwinięte spodnie i zachęcałam do spróbowania raz jeszcze.
  4. PODĄŻANIE ZA DZIECKIEM – zwracaj uwagę na fazy wrażliwe dziecka czyli umiejętność lub zajęcie na, którym twoje dziecko bardzo się skupia lub czym jest bardzo zafascynowane. Zatrzymaj się wtedy i pomóż dziecku posiąść wiedzę w danym temacie. Proponuj różne opcje ale nie pośpieszaj.
 Wg Marii Montessori:

”To wszystko, czego sobie życzymy, czyli żeby nie przerywano nam pracy, nie utrudniano wysiłków, żeby mieć przyjaciół gotowych nam pomóc, kiedy tego potrzebujemy, widzieć ich cieszących się razem z nami, być z nimi na równi, móc się im zwierzyć i im zaufać – tego potrzebujemy, żeby się dobrze czuć w czyimś towarzystwie. Dzieci tak samo są istotami ludzkimi, którym należy się szacunek. Swoją niewinnością i ogromnymi możliwościami, które na nie czekają w przyszłości, zasługują na niego nawet bardziej. Czego my pragniemy, one pragną.”

 

CZY TA METODA JEST DLA NAS?

Aby zrozumieć czy filozofia Montessori jest dla was, warto najpierw się z nią zapoznać. Poszukaj artykułów, książek czy poczytuj blogi. Szczególnie te, które są prowadzone przez pasjonatów tej metody. Warto również wybrać się do szkół montessoriańskich aby zobaczyć jak to wygląda w praktyce. Czasami szkoły organizują dni otwarte. Jeśli nie masz takich szkół w pobliżu, poszukaj na YouTube filmy, w których osoby przedstawiają tą ideę w praktyce.
Mając wiedzę teoretyczną, znając swoje dzieci, wasze rytuały i styl życia, zastanów się czy Metoda Montessori jest dla was odpowiednia.
Zadaj sobie pytania:
  • Co chciałabyś osiągnąć dzięki tej metodzie?
  • Czy znajdziesz dodatkowy czas na własną edukację w tym temacie?
  • Czy podołasz czasowo i finansowo w organizacji prac pomocniczych?
  • Czy Twoje otoczenie pozwoli Ci na wprowadzenie zmian?
  • Czy będziesz mieć wsparcie partnera/najbliższej rodziny w zmianach?
  • Czy ta metoda wpisuje się w wasz styl życia rodzinnego?

 

JEŚLI SIĘ ZDECYDUJESZ NA WPROWADZENIE MONTESSORI 

Sugeruję aby zacząć powoli. Wprowadzać zmiany krok po kroku. Zacznij od siebie – czyli zwolnij tempo w interakcji z dzieckiem, obserwuj i podążaj za nim, poznaj go jeszcze lepiej, zobacz co go interesuje obecnie, zaproś do wspólnych prac domowych.
Następnie, wprowadź podstawowe zajęcia montessoriańskie – zajęcia sensoryczne lub życia praktycznego. Zacznij od aktywności z materiałami, które masz w domu. Pracuj z dzieckiem w zależności od jego wieku 15-30 min dziennie i zwiększaj sukcesywnie co tydzień o kolejne 15-30 min. W międzyczasie poczytuj nadal książki, poszerzaj wiedzę w temacie i zbieraj inspiracje.
Kiedy ustalicie rutynę i poczujesz się pewniej w metodzie Montessori zastanów się co chciałabyś zmienić i jaki rodzaj inwestycji pragniesz podjąć.

 

PRZYGOTOWANIE OTOCZENIA I MATERIAŁÓW POMOCNICZYCH

”Dawać bodźce dziecku, pozostawiając je jednak wolnym w rozwoju – oto pierwszy obowiązek wychowawcy.”

                                                                                                    Maria Montessori

 

Przygotowanie otoczenia trwało u nas dość długo. I w sumie nadal trwa. Wciąż udoskonalmy i tworzymy. Na początku jednak szukałam inspiracji, planowałam, odgracałam aby na końcu stworzyć przestrzeń dostosowaną dla mojego wówczas 2latka. Jej wieku, zainteresowań i możliwości. I naszych również na dany moment. Świetnym sposobem było zejście do poziomu dziecka – położenie się na ziemi, chodzenie po pokoju na klęczkach, zobaczenie przestrzeni oczami dziecka z jego wysokości i perspektywy. Wtedy zastanawiałam się co jest za wysoko, jak to zmienić aby było dla mojej córki dostępne.
Dobrze przygotowane otoczenie i materiały dają maksymalną możliwość nauki i doświadczania świata, wspierają samodzielność dziecka. Dlatego warto zwróć uwagę na:
niskie mebelki, dostosowane do wzrostu dziecka (niski stolik, krzesełko, półki, łóżko)

 

Źródło zdjęcia: https://www.burlapandblue.com/2016/05/25/5-benefits-floor-bed-toddlers/
Na blogu Kukumag znajdziesz dużo inspiracji i wiedzy nt. wystroju wnętrz wg pedagogiki Montessori. Kasia również uczy jak stworzyć przestrzeń poprzez kursy online. Tutaj wpis nt. materaca i floor bed.
naturalne i rzeczywiste przedmioty wielkością dostosowane do dziecka (mały talerzyk, mały kubeczek, małe sztućce, małe koszyczki i tace).

Źródło zdjęcia: http://www.themontessorinotebook.com/where-to-find-montessori-trays-and-baskets/
wprowadzenie przyrody poprzez np. tworzenie koszyczków zgodnie z porami roku, np. jesienny koszyk.

Koszyk - jesień

– jeśli chodzi o materiały pomocnicze czy zabawki warto przejrzeć aktualne pomoce. Dobrze jest zwrócić uwagę na jakość zabawek i to w jaki sposób oddziałowują na dziecko, czego uczą, na jakie zmysły działają i z jakiego materiału są wykonane. Dziecko poznaje świat poprzez zmysły. Ważne jest aby prezentowane materiały i zabawki oddziaływały na zmysły pojedynczo, były wykonane z naturalnych materiałów i były odpowiednie dla wieku i zainteresowań dziecka. Polecam ciekawy wpis nt. zabawek dla maluszków, który znajdziesz tutaj i dla starszego dziecka tutaj. Wszelkiego rodzaju aktywności wznacniające motorykę dużą i małą, o których poczytasz więcej poniżej w artykule

Ćwiczymy motorykę małą – gumki recepturki

 

– dużą wartość mają tutaj zajęcia sensoryczne czyli np. wąchanie zapachów, zabawy ciastoliną, pianą,  zabawy w pianie, z lodem, z wodą, z piaskiem, z grochem itp. U nas poniżej mamy galaretkę, która na początku była krojona a potem w niej nastąpiła ”kąpiel”.

 

w zajęciach życia praktycznego zapraszamy dziecko do czynności domowych, które dostosowujemy do jego możliwości, czyli np. używanie learning Tower w przygotowaniu posiłków, wspólne pieczenie, krojenie warzyw lub owoców, robienie soku w wyciskarce, podlewanie kwiatów, zamiatanie zmiotką dostosowaną do wieku dziecka i wiele więcej.
Źródło zdjęcia: http://www.ikeahackers.net/2013/03/lucys-learning-tower.html

 

Zajęcia te są cudowną zabawą dla dziecka. Dzięki nim nie tylko rozwijamy motoryczne zdolności dziecka ale również wspieramy jego poczucie wartości, przynależność i wiarę we własne siły.

 

‚Kiedy mówimy o otoczeniu, mamy na myśli wszystko to, co dziecko może swobodnie w nim wybrać i używać w takim stopniu, w jakim tego pragnie, to znaczy odpowiednio do swoich predyspozycji i swoich potrzeb.”
                                                                                                             Maria Montessori

 

 

CO JEŚLI  NIE JESTEM W STANIE WPROWADZIĆ METODY W 100%?

Podziwiam i szanuje osoby, które stosują metodę na co dzień idealnie stosując się do jej zasad. Które wierzą w nią i mają możliwość działania w jej duchu w każdym aspekcie wychowania swojego dziecka. Warto jednak pamiętać, że nawet najmniejsza domowa inspiracja wychodząca z filozofii Montessori będzie korzystna dla nas i naszego dziecka.

 

 

ZAPRASZAM RÓWNIEŻ DO OBEJRZENIA NASZYCH PROJEKTÓW INSPIROWANYCH PEDAGOGIKĄ MONTESSORI
Jesienne zabawy

JESIENNE ZABAWY inspirowane metodyką Montessori

 

Poznajemy wiosnę i jej kwiaty